Nieuw van Wim Grandia Bijbelstudies
Zie, Ik Kom Spoedig 2.0
De vernieuwde en geactualiseerde versie van de veelbekeken serie uit 2022.
Bekijk hieronder de trailer
De bijbelstudies over Openbaring en Daniël zijn inmiddels al geruime tijd gratis te bekijken via YouTube. Daar zijn we dankbaar voor, want op deze manier bereiken de studies heel veel mensen. Wat ons betreft blijft dat ook zo. Tegelijk horen we regelmatig dat de reclames op YouTube door veel kijkers als storend worden ervaren. Wie geen YouTube Premium-abonnement heeft, krijgt tijdens het kijken te maken met onderbrekingen. Zeker wanneer je geconcentreerd een studie wilt volgen, alleen of met anderen, verstoren zulke onderbrekingen al snel de rust en aandacht.
Reclamevrij kijken
Op deze website kun je de studies ook reclamevrij bekijken. Dat werkt op zich wel, maar de video staat dan als het ware in een venster op de pagina. Zodra je beeldvullend wilt kijken, kom je alsnog bij YouTube terecht. Daarom hebben we de afgelopen tijd gewerkt aan een eigen videoplatform: een rustige en overzichtelijke plek waar je de bijbelstudies volledig reclamevrij kunt bekijken, in goede kwaliteit en zonder onderbrekingen. Ook wanneer je de studies beeldvullend wilt bekijken of op een groter scherm wilt laten zien. Op het videoplatform kun je – net als op deze website – per aflevering de bijbehorende gespreksvragen en presentaties downloaden.
Inhoud
Op dit moment staan de veertig afleveringen van De tijd van het einde, over het bijbelboek Daniël, al op het platform. Vanaf september hopen we daar wekelijks een nieuwe aflevering van Zie, Ik kom spoedig 2.0 aan toe te voegen. Ook voor de komende jaren willen we nieuwe series aan het platform toevoegen, zoals De bazuin zal klinken, over de brieven aan de Thessalonicenzen, en Terug naar het begin, over het bijbelboek Genesis.
Maandelijks opzegbaar
Een abonnement kost € 4,99 per maand en is maandelijks opzegbaar. Je kunt dus kijken zolang het bij je past, eenvoudig stoppen en later weer opnieuw instappen wanneer er een nieuwe serie start. Voor de komende tijd willen we kijken of er voldoende abonnees zijn om het platform in ieder geval kostendekkend te maken. Voor ons zijn er behoorlijke eenmalige opstartkosten en daarnaast ook maandelijkse kosten aan verbonden.
Gratis toegang voor ondersteuners
Ook dit nieuwe videoplatform is een initiatief van Stichting Verkondig Het Woord. Wie het werk van de stichting ondersteunt met een bijdrage van gemiddeld minimaal € 25,00 per maand, krijgt als dank gratis toegang tot het videoplatform. Dat geldt dus ook wanneer je bijvoorbeeld één keer per jaar een gift geeft die omgerekend neerkomt op minimaal € 25,00 per maand.
Degenen die ons op dit moment al op deze manier via de website ondersteunen, hebben hiervoor inmiddels de inlogcode ontvangen. Ondersteun je ons rechtstreeks via onze bankrekening en wil je ook gebruikmaken van deze gratis toegang? Stuur ons dan even een mail met je naam en de vermelding waaronder je bijdrage bij ons binnenkomt. Dan kunnen we je gift herkennen en je toegang geven tot het videoplatform.
Voor meer informatie over het financieel ondersteunen van het werk van de stichting kun je terecht op onze giftenpagina.
Neem een kijkje
Wil je het nieuwe videoplatform bekijken? Neem gerust alvast een kijkje op de homepage. Daar vind je meer informatie en kun je je ook direct aanmelden.
1 juli 2026 – Het was Pilatus die ooit de fundamentele vraag stelde wat nou eigenlijk waarheid is. Hij stelde deze vraag nota bene terwijl hij oog in oog stond met Jezus, Die van Zichzelf getuigt dat Hij dé Waarheid is. Deze vraag van Pilatus wordt volgens mij met de dag actueler. We leven in een tijd waarin de hele dag een stortvloed van informatie over ons wordt uitgestort. Mensen in ons land kampen niet alleen steeds vaker met obesitas, maar ook met infobesitas. En dat is minstens zo schadelijk.
Wat is waarheid?
Het gaat echter niet alleen om de hoevéélheid informatie die op ons afkomt, maar vooral om de vraag hoe betrouwbaar al die informatie is. En dan zitten we bij die klassieke vraag van Pilatus: wat is waarheid? Hoe kun je nou weten of iets klopt? Ik merk bij mezelf dat ik steeds voorzichtiger word. Niet alleen bij alles wat mij via de mainstream media wordt opgediend. Daarbij is mij inmiddels wel duidelijk geworden dat er veel kaf tussen het koren zit. Juist daarom denk ik dat we alternatieve media meer en meer nodig hebben om een completer en meer waarheidsgetrouw beeld te krijgen. Maar ook hierbij geldt dat we er niet bij voorbaat van moeten uitgaan dat het allemaal klopt.
CERN en 2030
Zo kreeg ik afgelopen week via WhatsApp een bericht doorgestuurd over CERN. Dat is een groot onderzoekscentrum op de grens van Zwitserland en Frankrijk, waar wetenschappers onder meer onderzoek doen met de Large Hadron Collider, de grootste deeltjesversneller ter wereld. Die installatie gaat de komende jaren grotendeels uit bedrijf vanwege een omvangrijke renovatie en technische upgrade.
Ingrijpende ontwikkelingen
Volgens de schrijver van het doorgestuurde bericht zouden er tijdens eerdere periodes waarin de deeltjesversneller stil lag ingrijpende ontwikkelingen in de wereld hebben plaatsgevonden. Denk aan de periode van 2018 tot 2022, met daarin onder meer de coronapandemie, economische problemen, politieke onrust en allerlei maatschappelijke verschuivingen. Op basis hiervan wordt gesuggereerd dat ook de huidige stilstand weleens een voorbode zou kunnen zijn van grote gebeurtenissen richting 2030. Met daaraan verbonden de conclusie dat we leven in het einde der tijden.
Het einde der tijden
Bij zo’n bericht met een verwijzing naar het einde der tijden heb je in ieder geval gelijk mijn aandacht. En als het goed is, zal iedereen die verlangt naar de spoedige wederkomst van Jezus aanslaan bij zo’n bericht. Want Jezus heeft ons toch duidelijk gezegd dat we moeten letten op de tekenen van de tijden. Maar toch… Wat ik bij dit soort artikelen meestal doe — al heb ik daar eerlijk gezegd niet altijd zin in — is checken wat er nou wel en niet van zo’n best wel dramatisch bericht klopt. Want juist als het gaat om het her- en erkennen van de tekenen van de tijden, is het natuurlijk uitermate belangrijk dat we te maken hebben met betrouwbare berichten.
Ik ben geen onderzoeksjournalist, maar ik kwam al snel uit bij diverse websites en artikelen waarin wordt gesteld dat er bij CERN sprake zou zijn van verdachte en vooral duistere krachten die worden vrijgemaakt. Er zou iets gebeuren met tijd, dimensies, energievelden, portalen of parallelle werkelijkheden. Soms wordt zelfs gesuggereerd dat er geestelijke of demonische machten mee gemoeid zijn.
Feiten, interpretaties en suggesties
Het voert nu te ver om dat allemaal helemaal uit te pluizen. Wie wil, kan daar zelf verder onderzoek naar doen. Maar al lezend en luisterend bekroop mij meer en meer het gevoel dat feiten, interpretaties en suggesties wel heel diffuus door elkaar heen lopen. En dat er maar weinig echt bewijs wordt geleverd voor een oorzakelijk verband tussen het stilleggen van de deeltjesversneller en wat er in zo’n periode allemaal in de wereld gebeurt. Je zou andersom waarschijnlijk ook kunnen stellen dat er in de jaren dat de versneller wél in werking was, ook van alles en nog wat gebeurde.
Eindtijdpaniek en speculatie
Maar even los van dit bericht over CERN. Het gaat me om iets dat veel breder is. Wat is bij alles wat op ons afkomt als nieuws nou feit, en wat is interpretatie of suggestie? Wat zijn betrouwbare, terechte en misschien zelfs wel profetische waarschuwingen? En wanneer is er sprake van opgeklopte ‘eindtijdpaniek’? Wat zijn echte tekenen der tijden, en waar wordt het onbijbelse ‘eindtijdspeculatie’? Ik vind dit een uitermate belangrijke vraag, omdat de betrouwbaarheid van het profetische Woord, dat door Petrus als ‘vast en zeker’ wordt omschreven, in het geding is. En omdat ik merk dat vage en niet te onderbouwen halve waarheden mensen sceptisch maken voor het wél betrouwbare profetische woord van de Schrift.
Onderscheidingsvermogen
Ik geloof dat we als christenen in ons ‘informatietijdperk’ misschien niet nóg meer informatie nodig hebben, maar wél en vooral meer onderscheidingsvermogen. Om te kunnen onderscheiden tussen goed en kwaad (Hebreeën 5:14) en waarop het aankomt (Filippenzen 1:9-10). Om de geesten van onze tijd te beproeven of ze uit God zijn (1 Johannes 4:1) en om alles te beproeven en het goede te behouden (1 Thessalonicenzen 5:21).
Bedenken wat waar is
Paulus roept ons in Filippenzen 4:8 op om te bedenken al wat waar is, al wat eerbaar is, al wat rechtvaardig is, al wat rein is, al wat lieflijk is en al wat welluidend is. Pas dat ook maar eens toe op waar je je mee voedt. Ben je de hele dag bezig met het scannen van alle info die op welke manier dan ook bij je binnenkomt? Of is er ook nog tijd in je leven om te bedenken wat waar is? En wat ís dan waar? Dat begint met het Woord van God als de ultieme geopenbaarde waarheid en met de Persoon van Jezus Christus, Die inderdaad van Zichzelf getuigt dat Hij dé Waarheid is. Dit is wat we nodig hebben om te kunnen onderscheiden.
Misschien helpen de volgende vijf vragen bij het lezen en beoordelen van alle informatie die je binnenkrijgt.
1. Wat is feit, wat is interpretatie en wat is suggestie?
Een feit is: er is iets gebeurd. Een interpretatie is: dit zou kunnen betekenen dat. Een suggestie is: toeval bestaat niet, hier zit meer achter. Vooral die laatste categorie is kwetsbaar. Daarom is het goed om bij elk bericht de tijd te nemen deze zaken te onderscheiden.
2. Wat is de toon van het bericht?
Ademt het bericht rust, zorgvuldigheid en eerlijkheid? Of vooral sensatie, boosheid, argwaan en polarisatie? Wordt er gewerkt met koppen als ‘schokkend’ en ‘onthullend’? Dan mogen er best wat alarmbellen afgaan.
3. Worden mensen eerlijk behandeld?
Dit punt raakt mij misschien nog wel het meest. In sommige berichten wordt zó gemakkelijk gegeneraliseerd. Bijvoorbeeld: alle specialisten in het ziekenhuis zouden eropuit zijn uit om het overdreven verdienmodel van de farmaceutische industrie in stand te houden. Echt? Of: alle buitenlanders, migranten of asielzoekers hebben kwade bedoelingen! Is dit in de geest van Christus?
4. Wat doet dit met mijn hart?
Wat gebeurt er in mij wanneer ik dit lees, luister of bekijk? Maakt het mij waakzaam of bang? Maakt het mij bewogen of boos? Maakt het mij hard of zacht? Mag het mij uitdagen, of moet het mij vooral bevestigen? Informatie vormt ons. Niet alleen onze mening, maar ook onze houding.
5. Heeft Gods Woord het eerste en het laatste woord?
Uiteindelijk leggen we alles onder het licht van Gods Woord. De Bijbel is onze vaste grond. Niet de krant. Niet de talkshow. Niet het Telegramkanaal. Niet de alternatieve duider. En ook niet ons eigen gevoel. Petrus schrijft inderdaad dat wij het profetische Woord hebben, dat vast en zeker is. En daarom mogen we daar alles aan toetsen.
Een eerlijke oproep
Laat me deze laatste blog van dit seizoen afsluiten met deze oproep: laten we waakzaam zijn zonder wantrouwend te worden. Laten we kritisch zijn zonder cynisch te worden. Laten we eerlijk zijn zonder hard te worden. Laten we liefdevol zijn zonder naïef te worden. En vooral: laten we mensen zijn die in een wereld vol ruis, halve waarheden en misleidende stemmen hun houvast vinden in het profetische Woord dat vast en zeker is — en bovenal in Hem Die Zelf de Weg, de Waarheid en het Leven is.
Wim Grandia
17 juni 2026 – In mijn vorige blog schreef ik over het LHBTQ+festival Pride Land, dat wordt gehouden aan de oevers van de Dode Zee, bij de Israëlische badplaats Ein Bokek. In deze nieuwsbrief wil ik je aandacht vragen voor iets dat op deze zelfde plek op een dag door God tot stand zal worden gebracht. De profeet Ezechiël ziet in een indrukwekkend visioen (Ezechiël 47:1-12) hoe er een tijd komt dat deze letterlijk dode zee zal veranderen in een levende zee – en niet zo’n klein beetje ook!
De Dode Zee is stervende
De laatste tijd duiken er steeds vaker berichten en video’s op over de toekomst van de Dode Zee. Het is inmiddels een veelgebruikte uitdrukking geworden dat de Dode Zee stervende is. Het waterpeil daalt ongeveer een meter per jaar, waardoor de kustlijn zich steeds verder terugtrekt. Op plaatsen waar vroeger water was, ligt nu een droge, zoute bodem. Rondom de Dode Zee ontstaan bovendien steeds meer levensgevaarlijke sinkholes doordat ondergrondse zoutlagen oplossen en de bodem instort.
Er wordt al jaren nagedacht over hoe de daling van de Dode Zee kan worden afgeremd. Zo zijn er plannen om bijvoorbeeld vanuit de Rode Zee water naar de Dode Zee te brengen. Israël is op het gebied van watertechnologie indrukwekkend ver en menselijk ingrijpen kan wellicht helpen om de daling te vertragen; het zal de Dode Zee echter niet tot een levende zee kunnen maken. Juist tegen die achtergrond wordt het visioen van Ezechiël 47 over de tempelbeek extra indrukwekkend.
De Dode Zee komt tot leven
Ezechiël was een profeet in ballingschap. Jeruzalem en de tempel waren verwoest. Toch ziet hij in de verre toekomst weer een herstelde stad, een nieuwe tempel en… water dat vanuit de tempel begint te stromen. Het begint heel klein. Ezechiël beschrijft hoe hij door een hemelse gids langs dit beginnende beekje wordt geleid. Eerst komt het water tot aan zijn enkels. Daarna tot aan zijn knieën. Dan tot aan zijn heupen. Uiteindelijk wordt het beekje een rivier waarin gezwommen moet worden.
Vervolgens hoort Ezechiël waar deze rivier naartoe stroomt. Het water gaat richting het oosten, naar de vlakte, en uiteindelijk naar de zee. Daarmee wordt vrijwel zeker de Dode Zee bedoeld. En dan gebeurt het wonder: het water van die zee wordt gezond. De Dode Zee komt tot leven! Langs de rivier richting de zee groeien bomen waarvan de bladeren niet verwelken en de vruchten niet opraken.
Het water komt uit het heiligdom
Let op: al duizenden jaren stroomt via de Jordaan zoet water naar de Dode Zee, maar ondanks deze constante toestroom wordt de Dode Zee niet levend. Het water dat Ezechiël ziet, komt echter ergens anders vandaan. Het komt uit het heiligdom: de plaats waar God woont. Daarom brengt dit water leven.
Ik geloof dat we dit visioen in de eerste plaats mogen zien als een profetie over hoe het zal worden tijdens het Messiaanse Vrederijk op aarde. Dan zal de Heere Jezus regeren en de schepping herstellen. In die lijn zal de tempelrivier uit Ezechiël 47 op een dag letterlijk werkelijkheid worden. Dan zal zelfs de Dode Zee gezond worden. Ook de profeet Zacharia ziet hoe er op een dag levend water vanuit Jeruzalem zal stromen, zowel naar het oosten als naar het westen.
Geestelijke lijnen
Niet alle bijbeluitleggers lezen deze profetie als iets dat letterlijk zal worden vervuld. Sommigen zien Ezechiëls tempel meer als een beeld van Gods aanwezigheid bij Zijn volk. Als een vooruitblik naar Christus, in Wie God onder de mensen gewoond heeft. Anderen leggen de nadruk op de gemeente, die een tempel van de Heilige Geest wordt genoemd. Weer anderen verbinden Ezechiël 47 vooral met Openbaring 22, waar Johannes de rivier van het water des levens ziet, helder als kristal, stromend uit de troon van God en van het Lam.
Dat zijn allemaal waardevolle geestelijke lijnen. Maar laat dat geen reden zijn om een letterlijke vervulling opzij te schuiven. Wanneer je Ezechiël 40-48 uitsluitend symbolisch leest, wordt het naar mijn idee lastig om recht te doen aan al die gedetailleerde gegevens over de tempel die Ezechiël te zien krijgt. Waarom zoveel nauwkeurige maten, poorten, ruimten en ordeningen wanneer het alleen maar om een algemeen geestelijk beeld zou gaan?
Het levende water stroomt al
Wat ik heel mooi vind, is dat Jezus op een dag staat in de tempel, de plaats waar ook het visioen van Ezechiël uiteindelijk tot vervulling zal komen, en dan roept: ‘Als iemand dorst heeft, laat hij tot Mij komen en drinken. Wie in Mij gelooft, zoals de Schrift zegt: Stromen van levend water zullen uit zijn binnenste vloeien. Johannes legt er meteen bij uit dat Jezus hiermee sprak over de Heilige Geest, Die de gelovigen zouden ontvangen.
Daarmee zegt Jezus niet dat Ezechiël 47 geen toekomstige betekenis meer heeft. Maar Hij laat wel zien dat het levende water nu al begint te stromen in het leven van wie in Hem gelooft. De volle vervulling komt nog. De Dode Zee is nog steeds dood. De wereld is nog steeds gebroken. Israël wacht nog steeds op de dag waarop de Messias in heerlijkheid zal regeren. Maar de Heilige Geest is al gegeven. En daardoor komt dit visioen ineens heel dichtbij. Ook in ons leven kunnen er terreinen zijn waar het zout en dor is geworden en waar we het levende water opnieuw nodig hebben. En waar moeten we dan zijn? Waar begint deze stroom van levend water? In het heiligdom, dicht bij de troon, in de aanwezigheid van God. Wat daar ontspringt, brengt leven en genezing op de plekken van ons leven waar de dood regeert.
Zwemmen of pootjebaden
Wat opvalt aan die tempelrivier, is dat het niet zozeer om de breedte lijkt te gaan, maar om de diepte. Dat is veelzeggend. Het lijkt wel alsof het juist in onze tijd steeds meer gaat om breedte en steeds minder om diepte. Hoe diep mag het in ons leven met God gaan? Blijven we aan de rand zitten, met af en toe een beetje verfrissing? Of laten we ons meenemen door de rivier van God?
Houden we het bij geestelijk pootjebaden of willen we gaan zwemmen? Zwemmen betekent dat je niet alles meer onder controle hebt. Je voelt de bodem niet meer onder je voeten. Je wordt gedragen door het water. Geestelijk gezegd: je leert om je toe te vertrouwen aan de Heere God. Je laat je eigen zekerheden los en laat je meevoeren met de stroom van de Geest.
Stromen van levend water
En dan gebeurt er nog iets. Wie zelf drinkt van het levende water, wordt ook tot zegen voor anderen. Jezus zegt dat stromen van levend water uit het binnenste van de gelovige zullen vloeien. Dat betekent niet dat wij de bron zijn. Christus is de bron. Maar door Zijn Geest wil Hij ons leven gebruiken als een plek waar iets van Zijn leven zichtbaar wordt. Dat kan, net als het tempelbeekje, heel klein beginnen. Maar waar Gods rivier stroomt, komt leven.
Wat heeft ons land dat nodig! Wat hebben de mensen om ons heen dat nodig! Christenen door wiens leven heen dit levende en genezende water mag stromen. Als een voorproefje van wat tijdens het Messiaanse Vrederijk letterlijk zal worden vervuld en op de nieuwe aarde ten volle werkelijkheid zal worden. Dat is de grote lijn van Ezechiël 47. Een machtig toekomstbeeld voor Israël, Jeruzalem en zelfs de Dode Zee. Maar ook een geestelijke uitnodiging voor vandaag. Wat dood is, wordt uiteindelijk niet levend door menselijke inspanning, maar door water uit het heiligdom.
Wim Grandia
3 juni 2026 – Het verhaal doet inmiddels al een aantal weken de ronde in zowel seculiere als christelijke media. Deze zomer wordt in het Israëlische resort Ein Bokek aan de Dode Zee een LHBTQ+-festival georganiseerd met de naam Pride Land. Verschillende media, waaronder The Jerusalem Post, schreven dat het festival van 1 tot en met 4 juni zou plaatsvinden. Op de officiële website van Pride Land wordt echter 1 tot en met 4 juli genoemd. Er lijkt dus sprake van een onjuistheid in de berichtgeving.
Het grootste LGBTQ+-festival
Pride Land wordt aangekondigd als een tijdelijke Pride City aan de Dode Zee: een locatie die dag en nacht moet bruisen, met hotels, strandlocaties, feesten en een centraal podium. Volgens de organisatoren draait het om vrijheid, acceptatie, liefde en gemeenschap. Via het officiële X-account van het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken werd het evenement onlangs nog onder de aandacht gebracht, met de claim dat dit het grootste LGBTQ+-festival in het Midden-Oosten moet worden.
Een beladen plek
Juist de locatie maakt dit nieuws opvallend. Voor wie vertrouwd is met de geschiedenissen van het Oude Testament, is de Dode Zee niet zomaar een plek. Dit gebied roept herinneringen op aan Sodom en Gomorra. Waar deze steden vóór hun ondergang precies hebben gelegen, daarover zijn de meningen verdeeld, maar in elk geval in deze regio.
Het schuurt
Bij het lezen van de nogal uitbundige website van Pride Land moet ik denken aan wat we in Genesis 19 en op andere plaatsen in de Bijbel* lezen over wat ooit de kenmerken waren van Sodom en Gomorra: goddeloosheid, hoogmoed, gebrek aan gastvrijheid en (homo)seksuele losbandigheid. En dan schuurt het met name bij dat laatste wanneer juist binnen de LHBTQ+-gemeenschap openlijk wordt gevierd wat de Bijbel zonde noemt.
* Judas 1:7; 2 Petrus 2:6-8; Ezechiël 16:49-50
Geen populair standpunt
Ik besef dat dit geen populair standpunt is, maar naar mijn overtuiging wel in de lijn van de Schrift. De Bijbel spreekt duidelijk over homoseksuele praktijk als strijdig met Gods bedoeling voor seksualiteit, en al helemaal wanneer deze wordt losgekoppeld van een relatie van liefde en trouw. Ik wil hierbij overigens wel meteen aangeven dat veel homoseksuele mannen en vrouwen — christen of niet, praktiserend of niet — zich vaak niet herkennen in de soms nogal extravagante en aanstootgevende sfeer van pride-evenementen.
We staan in dezelfde rij
En minstens zo belangrijk: de Bijbel geeft geen enkele aanleiding om homoseksuele mensen neer te zetten als een aparte categorie van ‘grote(re) zondaren’. De Bijbel veroordeelt net zo goed de zonden van hoogmoed, roddel, hebzucht, bitterheid, overspel, pornografie, leugen, liefdeloosheid en schijnheiligheid. Wat dat betreft staan we allemaal in dezelfde rij van zondaren. Het schokkende van Pride Land is dus niet dat daar extra grote zondaren samenkomen, maar dat zonde wordt gevierd als iets positiefs: vrijheid, identiteit en feest. Deze woorden komen in de aankondigingen van Pride Land steeds weer terug.
Het laagste punt
De organisatie gaat er prat op dat het festival wordt gehouden op het laagste punt van de aarde. De keuze om juist in dit dode en verlaten woestijngebied een dergelijk evenement te organiseren, wordt onder meer verklaard doordat er geen buren zijn. Dus ook geen geluidsbeperkingen, geen veroordelende blikken en alleen ‘muziek die versmelt met het woestijnlandschap’. De woorden ‘laagste’ en ‘dode’ roepen bij mij echter heel andere associaties op…
Liefde zonder waarheid
Ook dít festival – en dat geldt voor heel veel andere zaken en ontwikkelingen – laat zien dat we in een tijd leven waarin de mens nog nadrukkelijker zelf bepaalt wat goed is. Daarom raakt dit nieuws aan iets groters dan dit ene festival. We leven in een tijd waarin liefde wordt losgemaakt van waarheid, vrijheid van heiligheid en identiteit los van de Schepper. En zonde wordt niet alleen verdragen, maar steeds vaker openlijk gevierd.
Israël niet afschrijven
De bekende Amerikaanse commentator Tucker Carlson, die de laatste jaren kritisch is op steun aan Israël, gebruikte dit festival als aanleiding om te vragen waarom christenen nog achter Israël zouden staan. Deze vraag is vanuit de Bijbel niet zo moeilijk te beantwoorden. Wat er deze zomer in Ein Bokek staat te gebeuren, laat zien dat Israël op dit moment – zoals dat ook in het Oude Testament vaak het geval was – grotendeels nog in ongeloof en zonde leeft. Paulus schrijft in Romeinen 11 dat er over Israël voor een deel verharding is gekomen. Die verharding is ernstig, maar gedeeltelijk en tijdelijk. Israël kan geestelijk dwalen en zondigen tegen de hemel, maar Gods verbondstrouw blijft staan. Denk aan wat we leren uit het leven van de profeet Hosea.
We blijven zegenen
Daarom blijven wij ons biddend en zegenend geestelijk verbinden met het uitverkoren volk van God, wat er ook gebeurt. Dat is iets anders dan alles goedpraten wat er in Israël gebeurt. Want zonde blijft óók in Israël echt zonde, en God zal daar niet aan voorbijgaan. Reken maar, dat als de profeten van het Oude Testament vandaag in Israël zouden rondlopen, ze niet mals zouden zijn in hun oproepen tot verootmoediging en bekering.
God werkt ook
Bovendien vertelt Pride Land niet het hele verhaal van Israël. Al decennialang groeit ook in Israël de messiasbelijdende beweging. Volgens onderzoek van het Caspari Center telde deze beweging in 2020 ruim 15.000 mensen die verbonden waren aan messiaanse gemeenten, verdeeld over 273 gemeenschappen. Daarmee is deze beweging in twintig jaar tijd meer dan verdrievoudigd. Recentere schattingen noemen inmiddels ongeveer 30.000 messiasbelijdende Joden of gelovigen in messiaanse gemeenten, maar zulke cijfers zijn minder exact te verifiëren. Hoe dan ook laat deze ontwikkeling zien dat God aan het werk is onder Zijn volk. Ja, er is geestelijke verwarring en openlijke zonde. Maar er is ook genade. Er zijn Joodse mannen en vrouwen die Christus leren kennen als de beloofde Messias. Als een ‘voorproefje’ op wat komen gaat!
Christus is gekomen
Pride Land aan de Dode Zee laat zien hoe diep de mens verlangt naar vrijheid, liefde en identiteit. Maar zijn deze diepe zaken uiteindelijk niet alleen te vinden in de Heere Jezus? Paulus schrijft in 1 Timotheüs 1:15 dat Christus Jezus in de wereld gekomen is om zondaars, van welke soort of waar ze ook vandaan komen, zalig te maken. Jezus schenkt echte vrijheid, vervult ons hart met echte liefde en laat ons zien wie we werkelijk zijn. En daarom heeft ieder mens, Jood of heiden, Jezus nodig.
Wim Grandia
20 mei 2026 – In de vorige blog schreef ik over de groeiende invloed van de New Apostolic Reformation en de daarmee verbonden Kingdom Now-theologie. Daarin wordt onder andere geleerd dat het Koninkrijk van God nu al door de kerk op aarde zichtbaar gevestigd moet worden. Het was je denk ik al duidelijk geworden dat ik deze gedachte vanuit de Bijbel niet kan onderschrijven. Het Koninkrijk van God wordt niet door mensen gebouwd. Het komt wanneer de Koning komt.
In die blog gaf ik ook aan dat elke beweging vaak iets blootlegt van wat we als kerk soms hebben laten liggen. En dat geldt hier ook. Want als we alleen maar benadrukken dat het Koninkrijk nog moet komen, kunnen we zomaar vergeten dat wij nu al geroepen zijn om iets van dat Koninkrijk zichtbaar te maken. Daarom wil ik in dit vervolgartikel stilstaan bij die belangrijke bijbelse spanning: het Koninkrijk van God is er al en moet tegelijk nog komen.
Laat Uw Koninkrijk komen
Jezus leert Zijn discipelen in Matteüs 6:10 (NBV21) te bidden: ‘Laat Uw Koninkrijk komen.’ Misschien heb je deze woorden al zo vaak uitgesproken, dat je je nauwelijks meer realiseert wat je eigenlijk bidt. Gaat dit gebed over de dag waarop Jezus terugkomt en het Koninkrijk van God wereldwijd gevestigd wordt? Of gaat het meer over het hier en nu? Over mijn leven, mijn gezin, mijn werk, mijn kerk en de wereld waarin ik nu leef? Of… zou het kunnen zijn dat het over allebei gaat?
Daarvoor ben Ik gezonden
Het Koninkrijk van God was één van de grote thema’s in het onderwijs van Jezus. Steeds opnieuw sprak Hij erover. Soms rechtstreeks, vaak in gelijkenissen. In Lukas 4:43 (NBV21) zegt Jezus dat Hij gekomen was om het goede nieuws van het Koninkrijk van God te brengen en dat Hij dáárvoor was gezonden. Dat is nogal wat.
Maar Jezus sprak niet alleen over dat Koninkrijk. In Hem kwam het Koninkrijk ook dicht(er)bij. Aan het begin van Zijn bediening klinkt in Mattheüs 4:17 (HSV) de boodschap: ‘Bekeer u, want het Koninkrijk der hemelen is nabijgekomen.’ Met de komst van de Koning werd al iets zichtbaar van dat komende Koninkrijk. Denk aan alle wonderen en tekenen die Jezus deed. Het waren ‘voorproefjes’ van hoe het straks zal zijn wanneer Gods Koninkrijk in volle heerlijkheid werkelijkheid wordt.
Niet van deze wereld
Maar waar is dat Koninkrijk van God dan? Als ik in Google Maps ‘Koninkrijk der Nederlanden’ intyp, krijg ik in één oogopslag ons land te zien. Maar als ik ‘Koninkrijk van God’ invoer, krijg ik vooral verwijzingen naar de koninkrijkszalen van de Jehova’s getuigen. Hoe zit dat?
Toen Jezus tegenover Pilatus stond, zei Hij: ‘Mijn koningschap hoort niet bij deze wereld’ en even later: ‘Mijn Koninkrijk is niet van hier’ (Johannes 18:36 NBV21). Dit betekent niet dat Zijn Koninkrijk vaag of onwerkelijk is. Integendeel. Het is echter van een andere orde. Het is niet gebouwd op menselijke macht, politieke invloed, militaire kracht of aardse grenzen.
Een steen die een berg wordt
In Daniël 2 lezen we over een nogal bizarre droom van Nebukadnezar. Hij ziet in zijn droom een groot beeld dat staat voor de koninkrijken van deze wereld. Maar dan komt er een steen, niet door mensenhanden losgemaakt. Die steen treft het beeld en verbrijzelt het. Uiteindelijk wordt die steen tot een grote berg die de hele aarde vult.
Een prachtig beeld van het komende Koninkrijk van God. Let op: die steen wordt niet door mensenhanden losgemaakt! Dus niet door menselijke strategie gerealiseerd. En ook niet door de kerk gebouwd. God Zelf zal het doen. Wanneer de Koning komt.
Daarom is ‘Laat Uw Koninkrijk komen’ in de eerste plaats een gebed om de wederkomst van Jezus. Dat zal het moment zijn waarop de steen wordt losgemaakt en alle koninkrijken van deze wereld zullen worden als kaf op een zomerdorsvloer.
Johannes hoort op Patmos hoe luide stemmen dit moment aankondigen: ‘Nu begint het koningschap van onze Heer over de wereld, en dat van Zijn Messias. Hij zal heersen tot in eeuwigheid’ (Openbaring 11:15 NBV21).
Een grote verhuizing
Maar daarmee is niet alles gezegd. Want hoewel het Koninkrijk nog moet komen, is het voor ieder die zijn of haar leven heeft overgegeven aan Christus nu al een dagelijkse realiteit. Sterker nog: dan maak je al deel uit van dat Koninkrijk.
Paulus schrijft in Kolossenzen 1:13 (HSV) dat de Vader ons heeft getrokken uit de macht van de duisternis en overgezet in het Koninkrijk van de Zoon van Zijn liefde. Wat een geweldige tekst is dit. Dit is wat er gebeurt wanneer iemand tot geloof komt. Dan vindt er een grote verhuizing plaats. Wanneer je knielt bij het kruis en in geloof Jezus en Zijn volbracht werk aanvaardt, word je op dat moment getrokken uit de macht van de duisternis en overgezet in het Koninkrijk van God.
Ambassadeurs van het Koninkrijk
Wie nu leeft met Christus ziet dus uit naar het komende Koninkrijk, maar maakt er tegelijkertijd al deel van uit. Dat betekent niet dat wij het Koninkrijk hier op aarde moeten bouwen. Dat is Gods werk. Maar waar we wel door God toe geroepen zijn, is om door ons leven heen iets van dat Koninkrijk zichtbaar te maken.
In het Grieks wordt voor koninkrijk het woord basileia gebruikt. Opvallend is dat dit woord zowel koninkrijk als koningschap kan betekenen. Wanneer we in ons leven het koningschap van Jezus erkennen, wordt ons leven daarmee een wandelend stukje Koninkrijk van God. En overal waar wij komen, mag iets van dat Koninkrijk zichtbaar worden.
Wij leven nog in een wereld die in veel opzichten bezet gebied is. Een wereld vol onrecht, angst, verwarring, oorlog, gebrokenheid en zonde. Maar juist in die wereld mogen gelovigen ambassadeurs zijn van een ander Koninkrijk. Door zo te leven dat iets zichtbaar wordt van de Koning Die wij dienen.
Gerechtigheid, vrede, vreugde en kracht
Paulus schrijft in Romeinen 14:17 dat het Koninkrijk van God niet bestaat uit eten en drinken, maar uit gerechtigheid, vrede en blijdschap door de Heilige Geest. En in 1 Korinthe 4:20 schrijft hij dat het Koninkrijk van God niet bestaat uit woorden, maar uit kracht. Bij elkaar worden er vier kenmerken van het Koninkrijk genoemd: gerechtigheid, vrede, vreugde en kracht.
In een wereld vol onrecht zijn wij geroepen om gerechtigheid te zoeken. Soms in grote dingen, maar vaak heel dichtbij. Door eerlijk te zijn. Door op te komen voor iemand die wordt buitengesloten. Door niet mee te doen met kwaadsprekerij, manipulatie of onrecht.
In een wereld vol angst en somberheid mogen wij vreugde brengen. Niet een oppervlakkig soort vrolijkheid, maar de diepe vreugde van mensen die weten dat Jezus leeft en dat de toekomst in Zijn handen ligt.
In een wereld vol conflicten zijn wij geroepen om vrede te stichten. In ons huwelijk. In ons gezin. Op ons werk en in onze straat. Overal waar God ons plaatst.
En dat alles doen we niet in eigen kracht. Gelukkig niet. Jezus beloofde Zijn discipelen dat zij kracht zouden ontvangen wanneer de Heilige Geest over hen zou komen. Die belofte geldt ook vandaag. We gaan het dit komend pinksterweekend weer vieren. God wil ons vullen met Zijn Geest, zodat we getuigen kunnen zijn van Jezus en iets mogen laten zien van Zijn komende Koninkrijk.
Ik wens je een gezegend Pinksterfeest!
Wim Grandia
6 mei 2026 – Een paar dagen geleden stond in het Algemeen Dagblad een opmerkelijk en uitgebreid artikel over het reilen en zeilen van een charismatisch-evangelische gemeente in Zeewolde, waar ik lang geleden zelf enkele keren heb gesproken. Het artikel beschrijft hoe een van de leiders zich de afgelopen jaren heeft gepresenteerd als apostel van de gemeente, met het daarbij behorende geestelijke gezag. Profetische uitspraken werden richtinggevend voor beleid en leiderschap, maar het voorlopige resultaat is een leegloop van honderden gemeenteleden.
De theologie van de NAR
Zonder over deze specifieke situatie een volledig oordeel te kunnen en willen vellen, raakte het lezen van dit artikel mij wel. Het bevestigde mijn voornemen om in deze nieuwsbrief aandacht te geven aan de theologie van Kingdom Now, als onderdeel van de wereldwijde beweging die bekendstaat als de New Apostolic Reformation (NAR). Want wat er in Zeewolde gaande is, staat niet op zichzelf. De afgelopen jaren sijpelt dit gedachtegoed steeds verder de kerk binnen, niet alleen openlijk en herkenbaar in charismatisch-evangelische gemeenten, maar ook in subtielere vormen binnen meer traditionele kerken en evangelische- en baptistengemeenten.
Aantrekkingskracht
Laat ik daarbij meteen zeggen: de aantrekkingskracht van deze beweging is een diep verlangen naar geestelijke vernieuwing, naar Gods kracht, naar zichtbare doorwerking van Zijn koninkrijk in deze wereld. Dat is ook helemaal mijn verlangen en op zichzelf goed en bijbels. Juist daarom is het belangrijk om zorgvuldig te onderscheiden waar dit verlangen ons brengt en of de richting waarin het wordt uitgewerkt in lijn is met de Schrift. Het is deze keer een wat langer artikel geworden, neem vooral de moeite om het te lezen.
Apostelen en profeten
De NAR is geen kerkgenootschap waar je lid van kunt worden. Het is eerder een los netwerk van gelijkgezinde geestelijke leiders, kerken en organisaties. De term New Apostolic Reformation werd geïntroduceerd door de in 2016 overleden Amerikaanse predikant en hoogleraar C. Peter Wagner. Hij geloofde en leerde dat God in onze tijd de bediening van apostelen en profeten herstelt. Zij zouden geroepen zijn om de kerk toe te rusten in het zichtbaar maken van het koninkrijk van God in deze wereld.
Bekende namen
Binnen dit netwerk duiken bekende namen op. In Amerika zijn bijvoorbeeld Bill Johnson, senior pastor van Bethel Church in Redding, en Paula White-Cain, geestelijk hoofdadviseur van Donald Trump, veelgenoemde figuren. Laatstgenoemde wordt door aanhangers zelfs erkend als een door God geroepen apostel. Ook in Nederland zijn er leiders die zich met dit gedachtegoed identificeren of die door anderen met de NAR in verband worden gebracht. Dat laatste gebeurt soms wel erg gemakkelijk, laten we hierbij alsjeblieft zorgvuldig blijven. Het helpt niet om elkaar snel van etiketten te voorzien.
Onderscheidingsvermogen
Tegelijkertijd vraagt de Schrift ons wel om onderscheidingsvermogen. In de eerste van de zeven brieven in Openbaring wordt de gemeente van Efeze geprezen omdat zij valse apostelen heeft ontmaskerd (Openbaring 2:2). Wat hebben we dat onderscheidingsvermogen ook in deze tijd nodig. Zeker met de opkomst van internet en sociale media lijkt de verspreiding van leringen niet alleen gemakkelijker, maar ook veel sneller te gaan.
Kingdom Now
Een van de kernpunten van de NAR is het geloof dat het koninkrijk van God nu al volledig is aangebroken en dat dit koninkrijk in onze tijd gerealiseerd moet worden onder leiding van apostelen en profeten. Wij moeten als gelovigen actief de hemel op aarde brengen. Deze visie staat bekend als de Kingdom Now-theologie. Wat de Bijbel leert over het duizendjarig vrederijk wordt in deze denklijn niet letterlijk, maar geestelijk verstaan. Wij zouden nu al in die periode leven. Dat betekent dat de duivel geacht wordt gebonden te zijn en dat gelovigen samen met Christus als koningen over deze wereld horen te regeren.
De heerschappij van Christus
Daaruit volgt de overtuiging dat het de opdracht van de kerk is om alle terreinen van deze wereld onder de heerschappij van Christus te brengen. Wanneer dat doel bereikt is, zal Christus terugkomen. Op dit punt wijkt deze visie wezenlijk af van een toekomstverwachting waarin Christus Zelf Zijn koninkrijk vestigt. Ook is er binnen deze theologie geen plaats voor een toekomstige opname van de gemeente of voor een periode van verdrukking en de komst van de antichrist. Het blijvende verbond met Israël maakt daarbij soms plaats voor de gedachte dat de gemeente het geestelijk Israël is geworden. Al zijn er binnen deze beweging ook leraren die hierin weer andere keuzes maken.
Spiritual mapping
Deze visie blijft niet beperkt tot theologische ideeën, maar krijgt concreet vorm in de praktijk. Een bekend voorbeeld is spiritual mapping: gebedsvormen waarbij vermeende geestelijke machten over steden en regio’s worden aangesproken en in de naam van Jezus verbroken. Het doel daarvan is om de weg vrij te maken voor massale bekeringen en opwekking.
Wereldwijde opwekking
Daarmee samenhangend leeft sterk de overtuiging dat vóór de wederkomst van Christus eerst een wereldwijde opwekking moet plaatsvinden. Volgens sommigen is deze zelfs al volop gaande. Daarbij wordt vaak verwezen naar de profetie van Joël over de vroege en de late regen: de vroege regen zou slaan op het begin van de kerk, de late regen op een ongekende geestelijke doorbraak vlak voor de wederkomst.
Zevenbergenmandaat
Om dit alles concreet te maken is het zogenoemde zevenbergenmandaat ontwikkeld. Dit houdt in dat christenen invloed moeten krijgen in zeven maatschappelijke domeinen: overheid, media, onderwijs, economie, gezin, religie en cultuur. De gedachte is dat wanneer gelovigen sleutelposities innemen op deze terreinen, het koninkrijk van God zichtbaar gestalte krijgt. Deze visie ademt een sterk activistische geloofsbeleving, waarin de kerk een centrale rol krijgt in het realiseren van Gods koninkrijk hier en nu.
Sterk leiderschap
Binnen de NAR gaat dit vrijwel altijd samen met een sterk accent op apostolisch en profetisch leiderschap. Deze bedieningen krijgen regelmatig een gezag dat uitstijgt boven bestaande kerkstructuren. Tegenspraak wordt dan al snel gezien als verzet tegen God. Juist daar raakt dit gedachtegoed een gevoelig punt: de vraag waar uiteindelijk het geestelijk gezag ligt — bij bijzondere leiders of bij de Schrift.
Andere leringen
Wat opvalt, is dat binnen deze beweging — die dus niet heel concreet af te bakenen is — ook ruimte lijkt te zijn voor andere leringen die moeilijk te rijmen zijn met de Bijbel. Het welvaartsevangelie vindt hier vaak aansluiting, evenals de overtuiging dat God altijd geneest. Zo ontstaat een gevaarlijke cocktail van leringen, die op het eerste gezicht bijbels kunnen klinken, maar bij zorgvuldige toetsing spanning oproepen met het geheel van de Schrift.
Verwarring en verdeeldheid
Waarom ik hier nu over schrijf, is mijn zorg over de groeiende invloed van deze bewegingen. Ze veroorzaken verwarring en verdeeldheid. Het artikel over de zogenoemde polderapostel in Zeewolde is daar een voorbeeld van. En nog maar kort geleden werden we opgeschrikt door het verdrietige verhaal over wat zich afspeelde binnen de Bethelgemeente in Drachten – niet te verwarren met Bethel Church in Amerika – waar de voorganger uiteindelijk de keuze heeft moeten maken om zijn positie terug te geven.
Geleidelijk en subtiel
Het gedachtegoed van de NAR en Kingdom Now komt onze kerken meestal niet via de voordeur binnen, maar meer via muziek, boeken, conferenties en sociale media. Juist doordat het zo geleidelijk en subtiel gebeurt, herkennen we het niet altijd direct. Dat vraagt niet om een heksenjacht, maar wel om geestelijke waakzaamheid. Leg alles naast de Schrift, ook wanneer het onderwijs afkomstig is van bekende en gerespecteerde bijbelleraren. Aan deze toetsing ontbreekt het eerlijk gezegd nog wel eens aan.
Geen volledig pakket
Tegelijk is het goed om te beseffen dat dit gedachtegoed zich zelden als een volledig pakket aandient. In de praktijk zien we vaak dat bepaalde elementen wel worden overgenomen, terwijl andere aspecten worden afgewezen of minder nadruk krijgen. Juist dat maakt het soms lastig te herkennen. Het gaat niet altijd om een duidelijke keuze vóór of tegen, maar om accenten die ongemerkt verschuiven. Dat vraagt om onderscheidingsvermogen, niet alleen op hoofdlijnen, maar juist ook in details.
Waaraan te herkennen
Om te helpen bij die onderscheiding noem ik hieronder enkele kenmerken waaraan binnensluipend NAR-gedachtegoed te herkennen kan zijn. Niet elk punt op zichzelf is doorslaggevend, maar het geheel kan een richting zichtbaar maken:
Reeds en nog niet
Tot slot. Elke beweging legt vaak ook iets bloot van wat de kerk zelf heeft laten liggen. Waar bepaalde accenten ontbreken, ontstaat soms ruimte voor een tegenreactie die juist doorschiet. Zo kan de bijbelse balans verloren gaan. Want ook al geloven we dat het koninkrijk nog moet komen, natuurlijk hebben we ook de roeping om nu al door ons leven heen iets van dat koninkrijk zichtbaar te maken. Daar wil ik in een volgende nieuwsbrief verder op ingaan. Dan wil ik je meer vertellen over de spanning tussen het ‘reeds en nog niet’ van Gods koninkrijk.
Hartelijke groet
Wim Grandia
22 april 2026 – Ook al ligt Pasen inmiddels alweer ruim twee weken achter ons, in deze nieuwsbrief wil ik je aandacht vragen voor één van die klassieke paasverhalen uit de Bijbel: de Emmaüsgangers. Een geschiedenis met een actuele boodschap voor christenen van 2026, die leven in een wereld waarin elke dag spannender lijkt te zijn dan de dag daarvoor. Een wereld die niet meer tot rust komt en waarin alles toe lijkt te werken naar een apocalyptische climax.
Weg van Jeruzalem
De geschiedenis van de Emmaüsgangers – te lezen in Lukas 24:13-35 – beschrijft een wandeling van twee discipelen van Jezus. In de namiddag van de dag van de opstanding verlaten zij Jeruzalem en gaan op weg naar het dorp Emmaüs, waarschijnlijk hun woonplaats. Wie deze twee waren, is niet helemaal duidelijk. Ze behoorden niet tot de elf overgebleven discipelen. Eén van hen wordt Kleopas genoemd. De ander was mogelijk zijn vrouw. Hoe dan ook: ze keren Jeruzalem de rug toe.
Kletspraat
Tijdens hun wandeling zijn ze druk met elkaar in gesprek over alles wat er de afgelopen week gebeurd was. Een week die begon met die hoopvolle intocht in Jeruzalem, maar was geëindigd met de kruisiging van hun geliefde Heer. Wat een deceptie. Somber, teleurgesteld en vol vragen leggen ze de twaalf kilometer naar Emmaüs af. Ja, er waren die dag allerlei verhalen rondgegaan. Vrouwen hadden beweerd dat Jezus was opgestaan, maar dat werd afgedaan als kletspraat. Ook andere discipelen waren met vergelijkbare verhalen gekomen, maar dat klonk te mooi om waar te kunnen zijn.
Een les te leren
Maar dan is er een derde wandelaar Die Zich bij hen voegt en Zich ook mengt in het gesprek. Lukas, die als enige verslag doet van dit gesprek, vertelt ons meteen dat deze derde wandelaar de opgestane Heer Zelf is. Maar van de twee discipelen lezen we dat hun ogen gesloten werden gehouden, zodat zij Jezus niet zouden herkennen. Waarom? Omdat er eerst een les geleerd moest worden. Een diepgaande les die wij als discipelen van Jezus in 2026 ook ter harte moeten nemen.
Heel anders gegaan
Jezus vraagt aan de twee wandelaars waar ze het zo druk over hebben en waarom ze er zo bedroefd uitzien. Het is niet moeilijk om je hun verdriet voor te stellen. Wat hadden ze als trouwe volgelingen Jezus lief gekregen. Zijn woorden waren als balsem voor hun ziel geweest. In Zijn aanwezigheid hadden ze iets gezien van het warme Vaderhart van God. Al Zijn wonderen hadden iets van de kracht van het komende koninkrijk laten zien. En steeds sterker was de overtuiging gegroeid: dit móet wel de beloofde Messias zijn, Die het koningshuis van David zou herstellen en Israël zou bevrijden. Maar hoe anders was alles gegaan…
Onder welke steen?
Nu lopen ze daar. Twee discipelen met een teleurgesteld geloof en een kapotgeslagen hoop. En dan voegt zich zomaar opeens een vreemdeling bij hen die vraagt waarom ze zo verdrietig zijn. Kleopas reageert nogal cynisch: ‘Bent U als enige een vreemdeling in Jeruzalem dat U niet weet welke dingen daar in deze dagen gebeurd zijn?’ In onze tijd zouden we zeggen: onder welke steen heb jij gelegen? Heb je het nieuws niet gevolgd? Jezus houdt Zich van de domme en vraagt eenvoudig: ‘Welke dan?’ Een meesterlijke pastorale zet. Natuurlijk wist Hij als geen ander wat er gebeurd was, maar Hij nodigt hen uit om het zelf te vertellen. Om woorden te geven aan hun verwarring, hun teleurstelling, hun pijn. Wat een aanmoediging ook voor ons: bij God mogen we ons hart uitstorten, ook al weet Hij alles al.
Verkeerde verwachtingen
De twee discipelen gaan los en uiteindelijk komt het hoge woord eruit en wordt duidelijk wat hun diepste teleurstelling was: ‘Wij hoopten dat Hij het was Die Israël zou verlossen.’ Hier wordt duidelijk waar het misging. Hun teleurstelling kwam voort uit verkeerde verwachtingen, ontstaan door selectief luisteren naar alle profetieën aangaande de eerste komst van Jezus. Ja, de profeten hadden zeker gesproken over een komend vrederijk en bevrijding voor het huis van Israël. Maar zij spraken ook over een lijdende Messias Die als een Lam ter slachting geleid zou worden, om onze overtredingen doorboord zou worden en dat Zijn striemen ons genezing zouden brengen. Maar op een of andere manier was dat niet echt goed geland.
Selectief luisteren
En dan te bedenken dat Jezus ook Zelf herhaaldelijk had aangekondigd dat Hij eerst veel zou moeten lijden en verworpen en gedood moest worden om uiteindelijk op de derde dag op te staan. Hij had zelfs letterlijk genoemd dat Hij aan de heidenen overgeleverd zou worden en dat ze Hem zouden geselen en doden. Dus alles wat er die week in Jeruzalem gebeurd was, lag volledig in lijn met wat door de profeten en ook door Jezus Zelf was voorzegd! Hoe bedoel je: selectief luisteren?
Een liefdevolle confrontatie
Dan komt het moment waarop Jezus gaat confronteren. Liefdevol, maar erg duidelijk verwijt Hij ze: ‘O onverstandigen en tragen van hart! Dat u niet gelooft al (alles) wat de profeten gesproken hebben! Moest de Christus dit niet lijden en zo in Zijn heerlijkheid ingaan?’ Let op het woordje al of alles, dat is cruciaal. Natuurlijk geloofden ze wat ze in de synagoge hadden geleerd over de profeten. Maar ze geloofden niet alles wat de profeten gesproken hadden.
Héél de Schrift
Hoe kon het dat deze twee wandelaars zo ontmoedigd waren en daarom besloten Jeruzalem – daar waar het allemaal gebeurde en zal gebeuren – de rug toe te keren? Omdat ze geen zicht hadden op het hele woord van Mozes en de profeten! Paulus bevestigt dit door te schrijven dat heel de Schrift door God is ingegeven en nuttig is om te bestuderen. Dus inclusief alle profetische gedeelten die handelen over de wederkomst van Jezus en wat dáár allemaal aan vooraf zal gaan.
Angstig en verward
Ik herken de Emmaüsgangers niet alleen in mijzelf, maar ik kom ze ook heel regelmatig tegen. Christenen die het vaak overweldigende nieuws van de dag volgen en angstig en verward raken. Ze hebben geen zicht op wat God in deze tijd aan het doen is. Ze hebben niet in de gaten dat wat er allemaal gebeurt, toewerkt naar alles wat de profeten ons al hebben verteld. Niet omdat deze mensen niet geloven of niet uit de Bijbel lezen, maar omdat ze niet de hele Schrift lezen, inclusief het profetisch woord over de wederkomst.
Het ‘Emmaüsleventje’
Wat is de actuele les van de geschiedenis van de Emmaüsgangers? Zonder zicht op het hele profetische woord zullen we ontmoedigd raken, Jeruzalem de rug toekeren en ons terugtrekken in ons alledaagse ‘Emmaüsleventje’. Hoe belangrijk is het ook voor ons om onderwijs te ontvangen vanuit het profetische woord. En dan niet alleen over de gedeelten die ons bemoedigen, maar ook die ons corrigeren, uitdagen en voorbereiden. Laten we vooral heel de Schrift lezen en bestuderen!
Hartelijke groet
Wim Grandia
8 april 2026 – Wat was het vannacht spannend. Zouden de serieuze dreigementen van Trump werkelijkheid worden, of zou er op het laatste nippertje toch nog een uitweg worden gevonden? Het laatste lijkt het geval. Of en hoe de wapenstilstand de komende twee weken standhoudt, zal de tijd moeten leren. Het door Iran geformuleerde tienpuntenplan lijkt in elk geval niet echt aan te sluiten bij wat Amerika voor ogen heeft. En of er na deze periode een akkoord gaat komen? Ook dat lijkt voorlopig nog heel ver weg.
Spannende tijden
Wat leven we in spannende tijden. Alles lijkt in een steeds hoger tempo toe te werken naar het einde van deze door God gestelde periode. Nog een korte tijd en dan zal Jezus Christus terugkomen om eerst Zijn gemeente tot Zich te nemen. Daarna zal de zeventigste jaarweek aanbreken, de laatste van de door Daniël voorzegde jaarweken (Daniël 9:24-27).
Een opmerkelijke uitspraak
Dit brengt mij bij het onderwerp van de blog van vorige week, over de intocht van Jezus in Jeruzalem. Inmiddels hebben we Pasen gevierd, maar laat me – zoals beloofd – in deze blog nog even terugkomen op een nogal opmerkelijke uitspraak van Jezus, zoals die wordt vermeld door de evangelist Lukas.
Het tijdstip niet onderkend
Vlak voordat Jezus Jeruzalem binnengaat, begint Hij te huilen. Niet vanwege Zijn aanstaande lijden, maar om wat er met de stad zou gebeuren. Jezus kondigt aan dat er geen steen op de andere steen gelaten zal worden, omdat het tijdstip waarop er naar hen werd omgezien, niet werd onderkend (Lukas 19:44). Vorige week gaf ik aan terug te komen op de profetische betekenis van deze uitspraak en wat deze te maken heeft met het visioen van de zeventig jaarweken.
Compleet gemist
Wat hier duidelijk wordt, is dat zowel de leiders als het volk iets compleet missen. De dag van de intocht in Jeruzalem was blijkbaar een moment dat herkend had moeten worden. Er had een lampje moeten gaan branden, een kwartje moeten vallen. Deze mensen waren opgegroeid met de Schriften en de profetieën van het Oude Testament, ze hadden kunnen en moeten weten welk bijzonder moment op deze dag plaatsvond.
490 jaar
Laten we eens kijken naar dat bijzondere visioen dat Daniël ontving over zeventig jaarweken, samen goed voor een periode van 490 jaar. In Daniël 9:25-26 lezen we dat de eerste negenenzestig jaarweken zouden beginnen vanaf de tijd dat het woord zou uitgaan om te laten terugkeren en Jeruzalem te herbouwen en zouden voortduren tot op de dag dat Messias, de Vorst verschijnt.
De exacte datum
De start van deze periode verwijst naar het moment dat Nehemia van koning Arthahsasta toestemming krijgt om Jeruzalem te herbouwen. We lezen dit in Nehemia 2, waarbij heel nadrukkelijk de datum wordt genoemd waarop dit plaatsvond. Deskundigen hebben op basis van deze datum en negenenzestig jaarweken van elk 360 dagen – bij elkaar dus 173.880 dagen – uitgerekend op welke dag je dan uitkomt. Je voelt ‘m vast al wel aankomen. Je komt dan precies uit op de dag dat Messias, de Vorst tijdens de intocht in Jeruzalem verschijnt!
Niet voor Hemzelf
Daniël krijgt ook nog geopenbaard dat daarna de Messias uitgeroeid zal worden, maar dat het niet voor Hemzelf zal zijn. Dit is één van de vele profetische verwijzingen in het Oude Testament naar het lijden en sterven van de Heere Jezus. Als de twee Emmaüsgangers deze en de andere profetieën over het nu volbrachte verzoeningswerk van Jezus beter hadden begrepen, hadden ze op die eerste Paasdag niet zo verward en bedroefd hoeven te zijn.
Om onze overtredingen
En dat geldt ook voor de leiders en het volk dat getuige was van de intocht in Jeruzalem. Ze hadden het kunnen weten dat dit de beloofde Messias was. Maar ze onderkenden het tijdstip niet. Nog geen week later maakte het ‘hosanna’ plaats voor ‘kruisig Hem’. De Messias werd uitgeroeid, maar niet voor Hemzelf. Het was om onze overtredingen en onze ongerechtigheden, dat Hij werd verwond en verbrijzeld. De straf die ons de vrede aanbrengt, was op Hem, en door Zijn striemen is er voor ons genezing gekomen (Jesaja 53:5).
De laatste jaarweek
De eerste negenenzestig jaarweken zijn dus vervuld. Maar hoe zit het dan met die laatste jaarweek? Die zal beginnen kort na de opname van de gemeente. Dan zal de mens van de wetteloosheid, de zoon van het verderf en de tegenstander zich openbaren. Allemaal termen die Paulus in 2 Thessalonicenzen 2:3-4 gebruikt om de antichrist te omschrijven. Deze zal voor een door God bepaalde tijd van zeven jaar de wereld regeren. Maar dan zal zijn einde komen. In vers 8 van hetzelfde hoofdstuk lezen we dat de Heere hem zal verteren door de Geest van Zijn mond en hem teniet zal doen door de verschijning bij Zijn komst. Gelukkig maar.
God heeft de regie
Terug naar de actualiteit van deze week en de dreigende donkere wolken die boven de toneelvloer van deze wereld hangen. Ook deze nieuwsbrief wil ik afsluiten met een bemoediging. Hoe ernstig de toestand van onze wereld ook is, het loopt bij God niet uit de hand. Zoals de vervulling van de eerste negenenzestig jaarweken ons laten zien dat er maar Eén is die de regie voert, zo mogen we weten dat ook met alles wat nu in onze wereld gaande is, God alle macht heeft en het op Zijn tijd en Zijn wijze meer dan goed gaat komen.
Hartelijke groet
Wim Grandia
1 april 2026 – In deze stille week denken we – toelevend naar Goede Vrijdag – in het bijzonder na over het lijden en sterven van onze Heer en Heiland Jezus Christus. Inderdaad, om stil van te worden. Traditiegetrouw begint deze week met Palmzondag, al is het maar de vraag of de gebeurtenis die dan wordt herdacht wel echt op zondag heeft plaatsgevonden. We lezen nergens in de Bijbel dat de intocht van Jezus in Jeruzalem op deze dag plaatsvond. De traditie van Palmzondag is dan ook pas in de 4e eeuw na Christus ontstaan, in de periode rond de bouw van de Heilige Grafkerk in Jeruzalem.
Palmtakprocessie
Vanaf die periode vindt er op de zondag voorafgaand aan Goede Vrijdag in Jeruzalem een palmtakprocessie plaats, die over de Olijfberg richting de oude stad trekt en eindigt bij de Heilige Grafkerk. Vanwege de spanningen in de regio vond er dit jaar geen processie plaats en was er voor de Latijnse patriarch van Jeruzalem, kardinaal Pierbattista Pizzaballa, geen mogelijkheid om de mis in de Heilige Grafkerk te leiden. Palmzondag wordt wereldwijd door katholieke, orthodoxe, protestantse en evangelische christenen gevierd, al doen de laatsten dat met duidelijk minder ‘toeters en bellen’.
Vervulde profetie
Maar wat gebeurde er toen Jezus Zijn intocht in Jeruzalem had? Alle vier de evangelisten schrijven erover en bovendien had de profeet Zacharia dit al voorzegd. Zo’n vijfhonderd jaar vooraf zag en hoorde hij Jeruzalem al juichen en de langverwachte Koning als een Heiland op een ezel de stad binnenrijden (Zacharia 9:9). Het is één van de vele profetieën over de eerste komst van de Heere Jezus die letterlijk in vervulling zijn gegaan. Volgens de Amerikaanse theoloog Dr. Jeff Kinley zijn er op elke profetie over de eerste komst van Jezus zo’n acht profetische aankondigingen te vinden over zijn tweede komst. Die zullen dan vast ook wel letterlijk worden vervuld…
De rode loper
De verslagen van de vier evangelisten naast elkaar leggend, wordt duidelijk hoe deze dag is verlopen. Nadat twee discipelen de ezel hebben opgehaald, neemt Jezus plaats en begint de tocht over de Olijfberg naar Jeruzalem. Er worden niet alleen kleren op de ezel gelegd, maar ook op de weg. Alsof er een rode loper voor de koning wordt uitgerold. Dat was ook precies de betekenis: een eerbetoon voor een arriverende koning of hoogwaardigheidsbekleder.
Hosanna
Tijdens de route verzamelen zich steeds meer mensen langs de weg. Het begint met een menigte discipelen die er al vanaf Bethanië bij zijn. Zij loven God om de machtige daden die zij gezien hadden, waaronder de opstanding van Lazarus die kort daarvoor had plaatsgevonden. Maar vlak bij Jeruzalem komt ook vanuit de stad een grote menigte Jezus tegemoet. Dat waren de Joden die voor het Pascha naar Jeruzalem waren gekomen en van de opstanding van Lazarus hadden gehoord. Zij komen Hem met palmtakken tegemoet en roepen de woorden van Psalm 118: ‘Hosanna! Gezegend is Hij Die komt in de Naam van de Heere, de Koning van Israël!’ Volgens Flavius Josephus waren er in die dagen rond Pascha honderdduizenden Joden in de stad.
In rep en roer
Jeruzalem was door deze gebeurtenis – zo schrijft Mattheüs – in rep en roer geraakt en Johannes beschrijft hoe de Farizeeën zich afvragen hoe het kan dat de hele wereld zo achter Jezus aanloopt. Ze vragen Hem dan ook Zijn discipelen te bestraffen. Het moet wat hen betreft snel afgelopen zijn met deze erkenning van Jezus als Koning. Maar Jezus zegt: ‘Als zij zouden zwijgen, dan zouden de stenen het uitschreeuwen.’
Een bijzondere datum
Veel bijbeluitleggers geven aan dat de intocht hoogstwaarschijnlijk plaatsvond op de tiende dag van de eerste maand, dat is de maand Nisan. Dit kan wat verwarrend overkomen, omdat in het Jodendom het nieuwe jaar in het najaar begint, terwijl de Bijbel de maanden laat starten bij Nisan, vlak voor Pascha. In Exodus lezen we over de instelling van dit feest. Bedoeld als een herinnering aan de uittocht uit Egypte, maar ook als een prachtige heenwijzing naar Christus als het Paaslam dat voor ons is geslacht (1 Korinthe 5:7).
Een lam zonder enig gebrek
De Israëlieten moesten op de tiende dag van de eerste maand een lam nemen (Exodus 12:1). Dat moest een lam zijn zonder gebrek, dat tot de veertiende dag bewaard en daarna tegen het vallen van de avond geslacht werd (Exodus 12:5-6). Petrus schrijft dat wij zijn vrijgekocht met het kostbare bloed van Christus, als van een lam zonder smet of gebrek (1 Petrus 1:18-19). De vier dagen tussen de tiende en de veertiende dag waren bedoeld om te onderzoeken of het lam echt zonder enig gebrek was. Dit komt overeen met de dagen tussen de intocht en de kruisiging waarin Jezus werd bevraagd door de Farizeeën en werd ‘onderzocht’ door Pilatus.
De intocht op maandag
Ervan uitgaande dat Jezus op vrijdag, tijdens het slachten van het lam in de tempel, is gestorven, wordt door sommigen geconcludeerd dat de intocht dus niet op zondag maar op maandag, de tiende van Nisan, plaatsvond. Het maakt voor de inhoud van de geschiedenis niet zoveel uit. Er zijn ook argumenten voor een kruisiging op donderdag, wat de intocht weer op zondag zou plaatsen. Interessant om van gedachten over te wisselen, maar de inhoud is voor mij belangrijker dan de precieze dagen. Feit is dat Jezus ons Paaslam is. Bij de intocht werd Hij ‘aangewezen’, de dagen daarna ‘onderzocht’ en op de veertiende dag ‘geslacht’. Johannes hoort in de hemel een loflied waarin Jezus wordt aanbeden als het ‘Lam dat geslacht is’.
Het moest gebeuren
Wat een contrast: eerst ‘Hosanna’ en enkele dagen later ‘Kruisig Hem’. Het waren vast niet dezelfde mensen die dit riepen, maar toch… In een paar dagen tijd van kroning naar kruisiging. Alsof het opeens helemaal uit de hand was gelopen. De twee wandelaars naar Emmaüs begrepen er dan ook helemaal niets meer van. Hoe kon het zo omslaan en vooral zo aflopen? Lukas beschrijft hoe op een gegeven moment Jezus Zich bij hen voegt en vanuit het Oude Testament duidelijk maakt dat alles moest gebeuren zoals het was gegaan (Lukas 24:26).
Het tijdstip niet herkend
Diezelfde Lukas vermeldt als enige dat Jezus vlak voordat Hij Jeruzalem binnengaat, begint te huilen. Niet vanwege Zijn aanstaande lijden, maar om wat er met de stad zal gebeuren, omdat het tijdstip waarop naar hen werd omgezien niet werd herkend. Over de profetische betekenis daarvan en de link met de zeventig jaarweken vertel ik je graag meer in een volgend blog.
Mag ik je voor nu een indrukwekkende stille week en een gezegend Paasfeest toewensen. Met deze heerlijke zekerheid: DE HEER IS WAARLIJK OPGESTAAN!
Hartelijke groet
Wim Grandia
18 maart 2026 – Terwijl de oorlog in het Midden-Oosten zich als een olievlek uitbreidt en wereldwijd steeds meer impact krijgt, zijn wij vandaag in Nederland vooral bezig met de verkiezingen van onze gemeenteraden. Maar ondertussen voltrekt zich in een duizelingwekkende vaart een ontwikkeling die onze toekomst misschien nog wel dieper zal raken dan oorlogen en verkiezingsuitslagen bij elkaar. Ik heb het over de opkomst van Artificial Intelligence (AI).
Professor John Lennox
In mijn nieuwsbrief van 28 januari schreef ik in dit verband al over een aantal opvallende uitspraken van Yuval Noah Harari. Deze keer wil ik je meenemen naar een indrukwekkend webinar met professor John Lennox, de Engelse emeritus hoogleraar die bekendstaat om zijn stevige, maar altijd respectvolle debatten met atheïsten zoals Richard Dawkins.
AI en Openbaring
De vraag die aan Lennox wordt gesteld is: ‘Hoe kijken wij vanuit de Bijbel naar de ontwikkeling van AI, en dan vooral in het licht van het boek Openbaring? Dit naar aanleiding van zijn recente boek God, AI and the End of History en het eerder in 2024 verschenen boek 2084. In deze boeken wordt uitgebreid ingegaan op zowel de voordelen als de gevaren van AI. Lennox is heel helder: we moeten oppassen om moderne techniek rechtstreeks op profetieën te plakken. Maar tegelijk ziet hij wel degelijk patronen die raken aan wat Openbaring 13 schildert: een wereldwijd systeem waarin mensen zonder het teken van het beest worden buitengesloten.
Gesimuleerde intelligentie
Het eerste wat je volgens Lennox moet beseffen is dat kunstmatige intelligentie kunstmatig is. Het is niet echt. Het is in wezen een door mensen ontworpen systeem dat is ontworpen om een taak uit te voeren die normaal gesproken menselijke intelligentie vereist. De intelligentie is dus simpelweg simulatie. Deze techniek kan op een heel positieve manier worden ingezet, bijvoorbeeld op het gebied van de geneeskunde.
Controle en manipulatie
Maar als het bijvoorbeeld gaat om patroon- en gezichtsherkenning, dan wordt het gelijk al een stuk spannender. Want je kunt het inzetten om bijvoorbeeld terroristen op te sporen, maar ook om complete bevolkingsgroepen te controleren en te manipuleren. Denk aan wat er in China met het social-credit-system gebeurt. Opmerkelijk genoeg zijn veel Chinezen daar zelf best enthousiast over.
Veiligheid en comfort
Het voor veel mensen doorslaggevende argument is dat ze veiligheid of comfort belangrijker vinden dan privacy. Denk aan onze mobiele telefoons. Het gebruik hiervan heeft zoveel voordelen, dat we accepteren dat we bij gebruik van deze apparaten steeds meer van onze privacy inleveren.
Overbodige banen
De ontwikkeling van AI gaat zo snel dat het bijna niet meer bij te houden is. Wat vandaag nog onmogelijk lijkt, kan morgen al zijn gerealiseerd. Er wordt door deskundigen aangegeven dat met de huidige ontwikkelingen het wellicht al binnen twee jaar zo zal zijn dat AI de helft van alle huidige kantoorbanen overbodig zal maken.
Zestien topadvocaten versus AI
Als voorbeeld wordt genoemd dat er onlangs een test is gedaan met een zeer ingewikkeld juridisch dossier. Er waren maar liefst zestien topadvocaten op gezet, die na intensief en tijdrovend onderzoek niet veel verder kwamen dan een advies dat slechts voor 60% goed was. AI daarentegen bleek in zeer korte tijd tot een score van 90% te komen.
AGI en ASI
Naast de ontwikkeling van de huidige AI wordt er al volop gespeculeerd over Artificial General Intelligence (AGI), dat in staat zal zijn om zelfstandig te redeneren, beslissingen te nemen en nieuwe concepten te ontwikkelen. Er wordt zelfs ook al gesproken over Artificial Superintelligence (ASI), dat zelfs in staat zou zijn om problemen op te lossen die nu voor mensen nog onoplosbaar zijn.
Transhumanisme
Lennox benadrukt dat wat sommige transhumanisten geloven dat we als mens met behulp van AI kunnen evolueren tot een soort supermens, volledig voorbijgaat aan en zelfs haaks staat op de boodschap van de Bijbel. De professor verwijst hierbij nadrukkelijk naar het bijbelboek Openbaring, waarin een toekomstige situatie wordt geschetst die door de ontwikkeling van AI elke dag dichterbij komt.
Boven God
De antichrist zal een door satan aangedreven mens zijn, die zich boven God wil plaatsen. Precies wat er al gebeurde in het paradijs, waar Adam en Eva werden verleid om als God te willen zijn. De ontwikkeling van onze tijd draait om diezelfde gedachte: we willen als God zijn en de komende antichrist zal daarin de meest extreme uiting zijn. Deze antichrist zal met alle technische ontwikkelingen in staat zijn om alle bewoners van de aarde in een systeem te dwingen, waar je alleen aan kunt deelnemen als je bereid bent het teken van het beest te aanvaarden.
Een troostboek
In het laatste deel van het webinar benadruk professor Lennox dat Openbaring niet bedoeld is als een angstaanjagend boek om mensen bang te maken. Het is juist een troostboek, bedoeld om gelovigen voor te bereiden op wat komen gaat en om ze aan te moedigen getuigen te zijn van Christus. En zo is het. Met alles wat er op dit moment in onze wereld gaande is, zien we dat de komst van de Heere Jezus steeds dichterbij komt.
Geen bijkomstigheid
Laat me afsluiten met nog een mooi citaat uit dit interview: ‘De leer over de komst van Christus is geen bijkomstigheid voor christenen die niets beters te doen hebben’. Wat een prachtige aanmoediging om ons uit te strekken naar een beter verstaan van het profetische woord en de tekenen van de tijd, en om vol verwachting uit te zien naar de dag dat de bazuin zal klinken.
Hartelijke groet en Gods zegen!
Wim Grandia
Het hele webinar is hier te bekijken.
De vernieuwde en geactualiseerde versie van de veelbekeken serie uit 2022.
Bekijk hieronder de trailer